ڕوایەتییەک لە ٨٥ ساڵ وەستان لەتەنیشت ئازارەکانی خەڵک
لە مێژووی شارێکدا هەندێک جار ناوێک دەدرەوشێتەوە کە دڵی بە هەورازی سامان و زۆرەملێوە نەبەستراوە و لە قەرەلەوی سیاسەدا خەرسان نەبووە، بەڵکوو لە بێدەنگییە تەواوەکەیدا لەگەڵ بەبەنایییەکی گشتیدا هەموو بوونی خۆی خەرجی خەڵک کردووە و دەکات، و لەبەرئەوەیە کە ناویان تەنانەت بە تێپەڕینی ساڵان لە هوێتیی تاکەکەسییان دەرباز دەبێت و دەبێتە هوێتیییەکی هێماگونه و بەشێک لە بیرەوەریی گشتی و مێژووی خەڵکی شارێک. ناوی دکتۆر سەعید سەمدزادە لە جۆری هەمان ئەم ناوانەیە؛ پزیشکێک کە پزیشکی تەنها لە چارەسەری نەخۆشیدا کۆڵ نەکردەوە و لە سنوورەکانی پیشە تێپەڕی تا لەتەنیشت هوێتیی زانستیدا لە بواری خزمەتگوزارییە خێرخوازی و کۆمەڵایەتییەکانیشدا کاریگەر و مێژوودروست بێت.
لە ڕۆژی ٢٧ی مانگی خەڕدادی ساڵی ١٣٢٠ی هەتاوی، منداڵێک لە سەلماس چاوی بە جیهان کرایەوە کە دەیان ساڵ دواتر ناوی بە گەشەپێدانی پەروەردەی پزیشکی، بەخشەریی ڕێکخراو و بەرپرسیارێتی کۆمەڵایەتی تێکەڵ بوو. پسپۆڕێکی بەرزی ئۆرۆلۆژیا کە دامەزرێنەری کۆلێژی پزیشکیی ئورمیێ بوو و یەکێک لە سێ میماری یەکەمی ئەنجومەنی خێرخوازی ئومێد؛ ڕێکخراوێک کە ئەمڕۆ دوای ٣٦ ساڵ چالاکیی بەردەوام، گەورەترین ئەنجومەنی خێرخوازی و پێشکەوتووترین سەنتەری چارەسەری شێرپەنجە لە باکووری ڕۆژاوای وڵات بووە و هەزاران نەخۆش و خێزانەکانیان بەشێک لە چیرۆکی ژیانی خۆیان لە سێبەری ئومێدی ئەودا ڕەتدەکەنەوە.
لەوانەیە نهرمی مانەوەی هەندێک لە مرۆڤەکان لەوەبێت کە زیاتر لەوەی بۆ خۆیان بژین، کاریگەرێتییان لەسەر ئەوانی تر هەبێت. دکتۆر سەمدزادە لەو نەوەیە لە مرۆڤەکانە کە باوەڕیان وابوو گەشەپێدان تەنها بە دروستکردنی باڵەخانە و کەرەستەکان بەدی نایەت؛ بەڵکوو پێش هەموو شتێک پێویستی بە دروستکردنی متمانە، هاودەڵی و بەشداریی کۆمەڵایەتی هەیە. بەهۆی ئەمەوە، دەتوانرێت ناوی لەتەنیشت زۆرێک لە ڕێکخراوە خێرخوازی، چارەسەری و کۆمەڵایەتییەکانی پارێزگ ببینیت؛ ڕێکخراوەکانێک کە هەر یەکەیان ڕوایەتیی بەشێک لە نیگەرانییە مرۆڤانەکانی ئەون.
لە ئەم سەردەمەماندا کە کۆمەڵگا پێویستی بە نمونەی ئەخلاقی و کۆمەڵایەتی زیاتر لە هەموو کاتێکی تر هەیە، گەڕانەوە بەسەر ژیانی ئەم جۆرە کەسایەتیانەدا تەنها ڕێزنانەوەی کەسێک نییە؛ بەڵکوو بیرخستنەوەی ئەو بەهایانەیە کە دەتوانن چرای ڕێگای داهاتوو بن.
کۆبوونەوەی خێزانی گەورەی بەخشەری
بە پیی ئەمە، نیوەڕۆی پێنجشەممەی ٢٨ی مانگی خەڕداد، هۆڵی کۆنفرانسەکانی ئەنجومەنی خێرخوازی ئومێد، میوانداری ئاهەنگێک بوو کە زیاتر لە مەراسیمی ڕێزنانەوە، شوبهیە بە کۆبوونەوەی خێزانی گەورەی بەخشەری، تەندروستی و بەرپرسیارێتی کۆمەڵایەتی پارێزگ؛ ئاهەنگێک بۆ گێڕانەوەی پیاوێک کە بەشێکی گرنگی تەمەنی خۆی بەخشیبوو بە چارەسەر، پەروەردە و خزمەت بە خەڵک.
لەم مەراسیمەدا، ئەندامانی ئەنجوومەنی سەربەرزان و ئەنجوومەنی بەڕێوەبەری ئەنجومەنی خێرخوازی ئومێد، پزیشکان و ئەنجوومەنە بەڕێوەبەرەکانی نەخۆشخانەکانی ئازەربایجان، میلاد، شەمس و سوولەت، ئەندامانی ئەنجوومەنی سەربەرزانی ئەو خێرخوازییانەی کە دکتۆر سەمدزادە لە دەرکەوتن و ڕێوەبردنیاندا ڕۆڵی هەبووە لەوانە خێرخوازیی مەعریفەت، بنیادی رفاهی منداڵ و لاوە و ئەنجومەنی پاڵپشتی نەخۆشانی گورچیلە، هەروەها ئەندامانی ئەنجوومەنی زانستی و پزیشکانی گروپی ئۆرۆلۆژیای زانکۆی زانستە پزیشکییەکانی ئورمیێ، کادری چارەسەری نەخۆشخانەی ئومێد، خۆبەڵگیران و سفیرانی ئومێد و بێگومان سەلماسیَّە نیشتەجێبووەکانی ئورمیێ ئامادە بوون.
کەشوهەوای مەراسیمە لە یەکەم خولەکەکانەوە ڕەنگ و بۆنی ڕێزنانەوەی وەرگرتبوو. زۆرێک لە میوانەکان بە بۆنەی ڕۆژی لەدایکبوونی دکتۆر سەمدزادە بە دیاریی هێمانوونەی و یادگارییە دۆستانەکانەوە لەو ئاهەنگەدا ئامادە بوون؛ دیارییەکان کە زیاتر لە بەهای ماددی، هەڵگری نامەی سوپاس و ڕێزی نەوە جیاوازەکان بوون کە بەجۆرێک لە خزمەتگوزارییە زانستی، چارەسەری و کۆمەڵایەتییەکانی ئەو بەشدار بووبوون.
پێویستی نمونەسازی لە ڕێکخراوە مەدەنییەکان
لە دەستپێکی مەراسیمەکەدا، دکتۆر خشابی، سەرۆکی ئەنجوومەنی بەڕێوەبەری ئەنجومەنی خێرخوازی ئومێد، بە سەرنجدانێک لەوەپێتر لە ڕێزنانەوەی تاکەکەسی، دەربارەی پێویستی نمونەسازی لە ڕێکخراوە مەدەنی و خێرخوازییەکاندا قسەی کرد. ئەو کە لەتەنیشت دکتۆر سەمدزادە و بەڕێز مەرحووم حاج محەسەن حاج سالم یەکێک لە سێ دامەزرێنەری سەرەکی خێرخوازیی ئومێدە، بە ئاماژە بە ڕۆڵی بەرزی دکتۆر سەمدزادە لە دەرکەوتن و گەشەپێدانی چالاکییە خێرخوازی و چارەسەرییەکانی پارێزگ، جەختی کردەوە کە کۆمەڵگا بۆ بەردەوامی ڕێگای گەشەی کۆمەڵایەتی پێویستی بە ناساندن و ڕێزگرتن لەو دەموچاوەکانەیە کە توانیویانن زانست، ئەخلاق و بەرپرسیارێتی کۆمەڵایەتی لەتەنیشت یەکدا ڕابگرن.
ڕستەکانی ئەو لە ڕاستیدا ڕوونکردنەوەی شوێنی کەسایەتیییەک بوو کە تەنها لە بواری پزیشکی نه، بەڵکوو لە بواری ڕێکخراوسازی کۆمەڵایەتیدا ڕۆڵی کاریگەری ئەجا کردووە و توانیویەتی نمونەیەکی ئیلهامبەخش بۆ نەوە لاوەکان بێت.
لە بەرامبەردا، دکتۆر خەدیجە مەخدوومی لەپشت تریبۆن ڕاگەڕا و لە ڕستەکانی پڕ لە ڕێز و هەستدا، دەربارەی سەختی پێناسەکردنی کەسایەتی دکتۆر سەمدزادە قسەی کرد. ئەو بە گەڕانەوە بەسەر بەشێک لە ژیانی پیشەیی و کۆمەڵایەتی ئەم پزیشکە پێشەکەتەکەدا، باسی لە ڕۆڵی بەردەوامی ئەوی کرد لە گەشەپێدانی چالاکییە خێرخوازیی و چارەسەرییەکانی پارێزگ و خزمەتگوزارییەکانی ئەوی نموونەیەکی ڕوونی «باقیات الصالحات»ی دانست؛ خزمەتگوزارییەک کە کاریگەرییەکانی تەنها لە قۆناغێکی کورتدا نه، بەڵکوو لە ژیانی هەزاران مرۆڤدا بەردەوام بووە.
لە بەش جیاوازەکانی مەراسیمەکەدا، یاد و ناوی زیندووڕەوەی دکتۆر مەهری و بەڕێز مەرحووم حاج محەسەن حاج سالمیش گێڕانەوەکرایەوە؛ دەموچاوەکان کە لەتەنیشت دکتۆر سەمدزادە، بەشێک لە مێژووی دەرکەوتن و گەشەی ڕێکخراوە خێرخوازی و خەڵکییەکانی پارێزگییان تۆمار کردبوو. بیرخستنەوەی ناویان، کەشوهەوای مەراسیمەکەی بە ڕوایەتییەک لە بەردەوامی ڕێگایەکی هاوبەش گۆڕیبوو؛ ڕێگایەک کە لەسەر بناغەی هاودەڵی، متمانە و خزمەت بە خەڵک دامەزراوە.
چیرۆکی یەک ئاشینەیی لەسەر پەردەی ئومێد
یەکێک لە بەش تایبەت و کاریگەرەکانی ئەو ئاهەنگە، ئاشکراکردن و نمایشی یەکەم فیلمی بەڵگەنامەیی ژیان و چالاکییەکانی دکتۆر سەعید سەمدزادە بوو بە ناوی «هاتن بۆ بێکرانگەیی». ئەم فیلمە لە چوارچێوەی زنجیرەی بەڵگەنامەیی «چیرۆکی یەک ئاشینەیی» دروستکراوە و ئامانجی ناساندنی خێرەمەندە کاریگەرەکانی ئومێدە. فیلمەکە هەوڵی داوە وێنەیەک لە چەندین ساڵ هەوڵی زانستی، پزیشکی و کۆمەڵایەتی دکتۆر سەمدزادە لەبەردەم بینەران ڕابگرێت؛ ڕوایەتییەک لە مرۆڤێک کە ئاشینەیی بۆ ئەو لە بەناوبانگی و پۆستەدا نه، بەڵکوو لە خزمەت و بەخشەردا مانای دەکرد.
لەگەڵ بەش جیاوازەکانی مەراسیمەکەدا، ئەنجامی مۆسیقیی سۆنتی ئێرانی نیز کەشوهەوایەکی دڵنشین بە پرۆگرامەکە بەخشیت و فەزایەکی ڕەخساند تا ئامادەبووان لە فەزایەک تێکەڵ بە کولتوور، هونەر و یادگاریدا بسەرکەونە ساڵانی خزمەتی یەکێک لە دەموچاوە بەردەوامەکانی پارێزگ.
بانگێک بەرەو داهاتوو؛ میراتێک لە دڵی خەڵکدا
بەڵام لەوانەیە کاریگەرترین ساتەکانی مەراسیمەکە، کاتێک ڕویدا کە خۆی دکتۆر سەمدزادە لەپشت تریبۆن ڕاگەڕا. ئەو بە هەمان سادەیی و بەبەناییی هەمیشەیی، سوپاسی محەبەتی ئامادەبووان کرد و ڕستەکانی نه بۆ ڕوایەتیی ڕابردوو، بەڵکوو بۆ بانگێک بەرەو داهاتوو خەرج کرد. بانگێک بۆ بەشداریی لە کرەوە خێردا، هاوڕێیی لەگەڵ ڕێکخراوە خەڵکییەکان و بەردەوامی بەرپرسیارێتی کۆمەڵایەتی.
ئەو جەختی کردەوە کە هیچ کۆمەڵگایەک بەبێ بوونی مرۆڤە نیگەران و خێرخوازەکان ڕێگای پێشکەوتن دەناپێڕێت و لە هەموویان خواست کە لە هەر پۆست و توانایەکدا کە لێیە ڕۆڵی خۆیان لە کەمکردنەوەی ئازاری مرۆڤەکاندا ئەجا بکەن.
لە کۆتایی ئەو ئاهەنگەدا، نیشانی بەرزی بەخشەریی «تەندیسە ڕووناکیی ئومێد» لەگەڵ تەختەی سوپاس، بە پێی چەندین دەیان ساڵ هەوڵی زانستی، چارەسەریی، پەروەردەیی و کۆمەڵایەتی بە دکتۆر سەعید سەمدزادە بەخشرا؛ دەرخستنی ڕێزێک کە تەنها لەلایەن یەک ئەنجومەنەوە نه، بەڵکوو لەلایەن کۆمەڵگایەکی گەورەوە دەربڕدرا کە بەشێکی گرنگی سەرمایەی مرۆڤی و کۆمەڵایەتی خۆی لە بوونی ئەودا دەبینێت.
بەڵام ئەوەی نیوەڕۆی پێنجشەممە لە هۆڵی ئەنجومەنی خێرخوازی ئومێد ڕویدا، تەنها ئاهەنگی ڕێزنانەوە نهبوو؛ جۆرێک لە دووبارە خوێندنەوەی بیرەوەریی گشتی کۆمەڵگایەک بوو کە هێشتا بەهای مرۆڤە کاریگەرەکانی خۆی دەزانتیت. کۆمەڵگایەک کە سوپاسگوزارە و لەناو پەلەپڵەکانی ڕۆژانەیدا ساتێک ڕادەوەستێت تا بە ڕێزی پیاوێک هەڵبێت کە بەشێکی گرنگی تەمەنی خۆی نه بۆ کۆکردنەوەی ناو و پۆست، بەڵکوو بۆ کەمکردنەوەی ئازاری مرۆڤەکان خەرج کردووە.
لەوانەیە بەهای ڕاستەقینەی ئەم جۆرە مەراسیمانەش لە هەممان بوێت؛ ئەوەی بە نەوە لاوەکان بیریان بکاتەوە کە گەشەپێدان تەنها لە دروستکردنی نەخۆشخانەکان، زانکۆکان و ڕێکخراوەکاندا کۆڵناپێوە. گەشەپێدان، پێش هەموو شتێک، بەرهەمی بوونی مرۆڤەکانەیە کە متمانە دەآفرینن، دەستی ئەوانی تر دەگرن و لەناوانی زانین، ئەخلاق و بەرپرسیارێتی کۆمەڵایەتیدا پردێکی بەردەوام دروست دەکەن. باسیان بداتێت کە سامان پارە نییە، سامان خۆشەویستیی خەڵکە، خۆشدەویستنی و خۆشەویست بوون. کاریگەڕان لەسەر ژیانی دروستکراوی خودا و بەدەستهێنانی ڕەزامەندی هەردووکیان، هم دروستکراو و هم آفریدگار.
دکتۆر سەعید سەمدزادە لەم جۆرە مرۆڤانەیە؛ دەموچاوەیەک کە دەتوانرێت شوێنەپەکەی نه تەنها لە پرواندە پزیشکییەکان و سەنتەرە چارەسەرییەکاندا، بەڵکوو لە زەنگی نەخۆشەکاندا، لە بەردەوامی چالاکیی ڕێکخراوە خێرخوازییەکاندا و لەو ئومێدەیدا کە بەدرێژایی دەیان ساڵ لە دڵی هەزاران خێزاندا ڕووناک ماوەتەوە، بگەڕێیت.
لەوانەیە «چیرۆکی یەک ئاشینەیی» دکتۆر سەمدزادە کە ئەو شەوە لەسەر پەردە دەرکەوت، تەنها ناوی زنجیرەیەک بەڵگەنامە و یەک فیلم نهبوو؛ زیندووینامەی نەوەیەک بوو کە باوەڕی وابوو گەورەترین سەرکەوتنی مرۆڤ ئەوە نییە کە بۆ خۆی دروستی دەکات، بەڵکوو ئەوەیە کە بۆ ئەوانی تر بە یادگار دەهێڵێتەوە. میراتێک کە لە تێپەڕینی کاتدا نه لاواز دەبێت و نه لەبیردەکرێت؛ چونکە لە دڵی خەڵکدا شوێنی هەیە.
